วันที่ 21 กุมภาพันธ์ 2568 – ศาลแพ่งรัชดา สั่งเลื่อนการสืบพยานโจทก์ในคดีแพ่งที่เกี่ยวข้องกับการหายตัวไปของบิลลี่ (นายพอละจี รักจงเจริญ) พร้อมจำหน่ายคดีออกจากสารบบชั่วคราว โดยให้เหตุผลว่าคดีอาญาที่ยังอยู่ระหว่างการพิจารณานั้นยังไม่ถึงที่สุด
•
สมาคมนักกฎหมายสิทธิมนุษยชนได้เข้าร่วมสังเกตการณ์การพิจารณาคดีดังกล่าว โดยวันนี้ เวลาประมาณ 10.10 ศาลได้ลง ณ บัลลังก์ มีการนัดสืบพยานโจทก์ โดยพยานที่มาในวันนี้ เป็นผู้เชี่ยวชาญเรื่องการฆ่านอกระบบและบังคับให้บุคคลสูญหาย อัยการในฐานะทนายจำเลย (กรมอุมทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช) ได้ยื่นคำร้องขอให้ศาลจำหน่ายคดีเพื่อรอผลคดีอาญา ศาลเห็นว่าพยานปากดังกล่าวไม่ได้เกี่ยวข้องกับคดีโดยตรง จึงมีคำสั่งให้งดการสืบพยาน และจำหน่ายคดีชั่วคราวเพื่อรอฟังผลคำพิพากษาคดีอาญาถึงที่สุด แล้วจึงยกคดีขึ้นพิจารณา
•
เนื่องจากเป็นคดีแพ่งเกี่ยวเนื่องกับคดีอาญา การพิจารณาคดีส่วนแพ่งศาลจำต้องถือข้อเท็จจริงตามคดีอาญา ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 46 ที่บัญญัติว่า “ในการพิพากษาคดีส่วนแพ่ง ศาลจำต้องถือข้อเท็จจริงตามที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีส่วนอาญา” แต่อย่างไรก็ดี ทนายโจทก์ได้แถลงคัดค้านศาลในหลายประเด็น คือ
•
1. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 46 ให้ศาลฟังข้อเท็จจริงในคดีอาญา แต่ไม่ได้บัญญัติห้ามศาลสืบพยาน และเมื่อพิจารณาเหตุผลความจำเป็นของพยานที่เดินทางมาจากต่างประเทศ จึงมีเหตุผลเพียงพอให้ศาลสืบพยานได้
2. พยานดังกล่าวเกี่ยวข้องในประเด็นสำคัญแห่งคดี เนื่องจากบิลลี่ถูกบังคับให้สูญหายและต่อมาพบกระดูกของบิลลี่ และพยานเป็นผู้เชี่ยวชาญในการตรวจสอบกรณีบุคคลสูญหายที่มีประสบการณ์ตรวจสอบบุคคลสูญหายจำนวนมาก
3. รัฐธรรมนูญ มาตรา 68 การบริหารงานในกระบวนการยุติธรรมต้องมีประสิทธิภาพ เป็นธรรม และไม่เลือกปฏิบัติ เพื่อให้ประชาชนเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมได้โดยสะดวก รวดเร็ว และไม่เสียค่าใช้จ่ายสูงเกินสมควร
4. หากศาลไม่ให้สืบพยานด้วยเหตุว่าไม่เกี่ยวกับประเด็นแห่งคดี แต่ศาลไม่ตัดพยาน หมายความว่าโจทก์มีสิทธิสืบพยานปากนี้ เหตุผลว่าพยานไม่เกี่ยวกับประเด็นแห่งคดีจึงไม่ใช่เหตุผลให้ศาลจำหน่ายคดีโดยไม่สืบพยาน 5. ดุลพินิจในการจำหน่ายคดีนี้ของศาลทั้งที่หลายคดีสามารถสืบพยานไว้ก่อนแล้วจำหน่ายคดีเพื่อรอผลคำพิพากษาในคดีอาญา ทำให้เกิดความลักลั่นในการบังคับใช้กฎหมาย
•
ศาลให้เหตุผลเพิ่มเติมว่า พระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการบังคับบุคคลให้สูญหาย ไม่สามารถใช้บังคับกับคดีนี้ได้ เนื่องจากเหตุคดีนี้เกิดก่อนกฎหมายดังกล่าวบังคับใช้ คำสั่งจำหน่ายคดีของศาลดังกล่าวส่งผลให้พยานปากสำคัญไม่สามารถให้การในวันนี้ได้ ซึ่งอาจจะส่งผลกระทบต่อทิศทางของคดีในอนาคต และเกิดคำถามสำคัญต่อการพิจารณาคดีของศาลว่าได้คำนึงสิทธิในการเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมได้โดยง่าย สะดวก รวดเร็วและเป็นธรรมหรือไม่ เพียงใด
#HRLA #บิลลี่พอละจี #ซ้อมทรมาน #CRCF
